Gezi & Seyahat

Bir Kış Rüyası: Doğu Ekspresi


Tatlı bir sonbaharın içinden geçtiğimiz şu günler; tam da kahvemizi alıp, cama vuran damlaların melodisi eşliğinde Doğu Ekspresi planlamalık günler değil mi? Kesinlikle öyle. Eğer böyle bir planınız varsa tarihi şimdiden netleştirmeniz, biletlere şimdiden bakmanız gerekiyor. Çünkü tren biletleri bir ay öncesinde açılıyor ve maalesef anında tükeniyor. Özellikle de örtülü kuşetli vagon düşünüyorsanız "hemen kaleminizi kâğıdınızı çıkarın, yol arkadaşlarınızı arayın ve planlamaya başlayın" derim! Çünkü Kars, düşünülenin aksine sürprizlerle dolu ve çok etkileyici bir şehir. Her sokağında, her binasında bizi kendisine hayran bırakan müthiş bir tarih yaşatıyor. Özellikle kış aylarında gidilesi, görülesi… O zaman toplanın Doğu Ekspresi yapıyoruz! Tren camına asacağımız ışıklar, fotoğraflar, süslemeler püslemeler, mumlar hazırsa, siz de hazırsınız demektir. Doğu Ekspresi için kafanızdaki bir çok soruya bu yazıda cevap bulacaksınız. Mesela “Doğu Ekspresi bileti nerden, nasıl alınır?”, “Kars’ta ne yapılır?” gibi…

 Neden Doğu Ekspresi?

Çünkü kara kışta, kar taneleri vura vura ilerleyen bir trenle yolculuk yapmak aşırı keyifli. Herkesin ömründe bir kez bile olsa deneyimlemesi gerek. Üstelik Kars çok güzel bir şehir. Kesinlikle görülmesi gerekenler listesinde.

Nasıl bilet alınır?

Başta da belirttiğim gibi özellikle kış aylarında, özellikle de örtülü kuşetli vagonlar için bilet bulmak hayli zor. O yüzden tarihi bir ay öncesinden belirlemekte fayda var, çünkü önümüzdeki 30 günün bileti satışa çıkıyor. Şöyle ki; bugün Ekimin 3’ü diyelim, Kasım'ın 2'sine kadar biletler şu an satıştadır. Yarın ayın 4'ü olduğundaysa Kasımın 3'ü de açılmış oluyor. Yani sürekli bir gün artarak devam ediyor. Sanırım anlatabildim. Bu da demek oluyor ki siz tarihinizi belirleyip, o gün gelmeden 30 gün öncesinde gece 12'den sonra pusuda bekleyip, biletler satışa çıkar çıkmaz almalısınız. Pulman vagonlarda yer bulmak sıkıntı olmasa da, örtülü kuşetli vagonlar için böyle bir yol izlemenizde fayda var.

Peki pulman nedir? Örtülü Kuşetli nedir?

Pulman normal 2+1 koltuklara, örtülü kuşetli ise 4 kişilik koltuğun bulunduğu, bu koltukların ranzalı yatağa dönüştüğü odalara deniliyor. Benim size tavsiyem, kısa mesafeli de olsa örtülü kuşetli oda almanız. Çünkü çok keyifli.
Örtülü Kuşetli
Biletleri de https://ebilet.tcddtasimacilik.gov.tr sitesinden, TCDD Taşımacılık Eybis mobil uygulamasından ya da 444 82 33 çağrı numarasından alabiliyorsunuz. Ayrıca pandemi önlemleri gereği de, HES kodunuz ve 2. doz aşınızın üzerinden 14 gün geçmiş olması ya da azami 48 saat önce yapılmış PCR testinizin olması gerekiyor. Tren, Ankara Gar’dan Kars’a saat 17:55’de, Kars’tan Ankara’ya ise saat 08:00’de kalkıyor ve yolculuk yaklaşık 25 saat sürüyor.

Doğu Ekspresi hangi şehirlerden geçiyor?

Ankara’dan yola çıkan kara tren önce Kayseri’ye, Sivas’a, Erzincan’a, Erzurum’a ve son olarak Kars’a uğruyor. Kars’tan başlarsanız da tam tersi istikamette ilerliyor tabii ki. 25 saatlik yol size uzun gelirse, bu aradaki şehirlerden birinden de rotanızı başlatabilirsiniz. 
Doğu Ekspresi Güzergahı

Biraz da Kars’ı keşfedelim

Öncelikle şunu belirtmeliyim ki, eğer doya doya gezmek, tadına varmak istiyorsanız, kesinlikle en az 3 gün ayırmanız gerekiyor. Çünkü Kars önyargılarımızın aksine, gezmelere doyamayacağınız güzelliklere, tarihi yapılara ve mimarilere sahip.

Kars’ta nereleri gezmeliyim?

Çıldır Gölü
Özellikle de buz tuttuğu zamanda gitmenizi öneriyorum. Çünkü buz tutmuş gölün üstünde yürümek, yürürken yaşanılan çatlar mı çatlamaz mı tedirginliği, sonra at arabasıyla gölün üstünde gezmek kesinlikle paha biçilemez.
Ani Harabeleri
Kesinlikle internette gördüğümüz fotoğraflardan çok daha fazlası. En az bir buçuk, iki saat ayırmanız gerekiyor. Müthiş manzarası ve yapılarıyla, tam da Ermenistan sınırında olmasıyla oldukça etkileyici. Zaten sınırlar beni her zaman etkilemiştir. Ama bunun dışında M.Ö. 3000 yıllarına dayanan geçmişiyle, İpek Yolu’nun geçiş noktasında olmasıyla, mutlaka ziyaret edilmesi gereken antik medeniyetlerden bir tanesi diyebilirim.
Sarıkamış Kayak Merkezi
Eğer yazının başındaki tavsiyeme uyup kışın gidecekseniz, çamların arasında kaymanın keyfine de varmalısınız diye düşünüyorum. Ulaşımın kolay, havanın genelde güzel olduğu, sizi üzmeyecek böyle bir kayak merkezini her zaman bulamazsınız çünkü.
Sarıkamış demek aynı zamanda şehitlik demek. Allahu Ekber dağlarında, bu vatan için canını seve seve feda eden şehitlerimizi de anmadan, ziyaret etmeden olmaz.

Şehir merkezinde gezilecek yerler

Hiçbir yer bilmeseniz, sadece şehir merkezinde doğaçlama gezseniz bile yeter. Özellikle Ruslardan kalma taş evlere bakmaya doyamayacaksınız. Böyle hayran hayran bakacaksınız sağa sola. Ama siz gene de bu mükemmel yapıları bilerek gezin. Çünkü 40 yıl boyunca Rus işgali altında kalan şehirde, Rus mimari ve Osmanlı mimarisinin muazzam sentezini göreceksiniz. Zaten Kars’ta yürürken fark edeceksiniz ki, bu şehirde adım başı tarih fışkırıyor.
Kars Kalesi
Kaleye çıktığınızda muhteşem bir şehir manzarası sizi karşılayacak. Gün batımına doğru giderseniz, hem gündüz hem gece manzarasının tadına varabilirsiniz.
Kars Müzesi
Müzede Kars’ın tarihini, kültürel yapısını görebileceğiniz gibi, Anadolu’da milyonlarca yıl önce yaşamış olan bir dinozorun kemiğini de göreceksiniz.
Kafkas Cephesi Harp Tarihi Müzesi
Bu müze beni o kadar etkiledi ki anlatamam. Kars’ta kanlı tabya olarak bilinen yer sonradan müzeye dönüştürülmüş ve gerçekten de kanlı tarihi iliklerinize kadar hissediyorsunuz. Kafkas cephesinde  yapılan fedakarlıklar, balmumu heykellerle sergileniyor. Özellikle de Sarıkamış Şehitleri için oluşturulmuş alan aşırı etkileyici. Gerçekten tüylerim ürpererek, duygu karmaşasıyla gezdiğim harika bir müzeydi.
Fethiye Cami
1877-1878 yıllarında, Osmanlı - Rus savaşlarından sonra Kazak askerleri için yapılan bu yapı da, gene hayranlık duyacağınız yapılardan biri. Özellikle farklı mimariye sahip bir camisiyle ilginizi çekeceğine eminim.
Taş Köprü
Kars Kalesinin hemen alt tarafında, Kars çayı üzerinde, şehrin tarihi yapılarını birbirine bağlayan harika bir kemerli tarihi köprü. Kaleden indikten sonra biraz soluklanıp etrafı izlemek keyifli olacaktır. Beylerbeyi Sarayı Gene Kars Kalesinin eteğinde, Lala Mustafa Paşanın yaptırdığı iki katlı bir saray. 12 Havari Kilisesi Günümüzde cami olarak kullanılan bu kilise, Ermeni bir aile tarafından yaptırılmış. Kubbesinde 12 Havariyi temsilen, 12 tane insan figürü var. Namık Kemal Evi Namık Kemal, ilk edebiyat dersini bir buçuk yıl yaşadığı bu evde almış. Bunların dışında da görmeniz gereken bir çok mimari yapı var. Sırasıyla; Rus Dönemi Kız Mektebi, Defterdarlık Binası, Vali Konağı, Sanayi ve Ticaret Odası, İsmet Paşa İlköğretim okulu, Gazi Ahmet Muhtar Paşa Konağı, Kars İl Sağlık Müdürlüğü, Kafkas Üniversitesi Devlet Konservatuarı, Mazlum Ağa Hamamı gibi... Buraları da mutlaka ziyaret edin, fotoğraflarını çekin.
Defterdarlık Binası

Kars’ta kalınacak yerler

Cheltikov Hotel Burada kalmasanız bile, mutlaka gidip görün. Çeltikov ailesinin bu harika malikanesi, restore edilerek, muhteşem bir otele dönüştürülmüş. Şuara Yapısı ve iç dekorasyonuyla sizi etkileyecek otellerden biri. Hotel Katerina Sarayı Gene kalmasanız bile, uğramanız gereken otellerden biri.  Atmosferi çok güzel. Öğretmenevi Tabii bir de şehir merkezine yakın, ucuz bir alternatif olarak öğretmenevleri candır.

Kars’ta ne yenilir ne içilir?

Bir kere Kars demek kaz demek, kaz eti demek. Mutlaka tatmalısınız. Bunun için Kaz Evi'ni tercih edebilirsiniz. Ortamı şahane, yemekleri lezzetli. Sonra elbette Kars demek, peynir demek. Bunun için de Boğatepe Köyü'ne gitmeniz şahane olur ama gidemiyorsanız da, merkezde Boğatepe Kahvaltı Salonu'nda kahvaltınızı yapın, peynirleri tadın mutlaka. Bunların haricinde hıngel, evelik aşı, ısırgan otu çorbası, piti gibi yemekler de tatmanız gereken lezzetler arasında.

Kars’ta eğlence

Kars’a gidince mutlaka ama mutlaka bir akşamınızı Kafkas Gösterisi yapan bir mekana ayırın. Aşırı keyifli. Hatta bunu yapmadan dönmeyin. Gene Karslı halk aşıklarının atışmalarıyla bu kültürün ruhunu içinizde hissedin.

Yazardan bonus Kars önerileri

  • Ani Harabeleri ve Çıldır Gölüne gitmek için taksi tutmak oldukça mantıklı olacaktır.
  • Kars’a kadar gitmişken, 2.5 saatlik mesafe uzaklıktaki Ağrı İshakpaşa Sarayını da rotanıza ekleyebilirsiniz.
  • Boğatepe köyünü ziyaret edip, gerçek gravyer peynirinin tadına varın.

Puşkin ve Kars

"Ne alaka?" dediğinizi duyar gibiyim ama demeyin. Rus edebiyatının en büyük isimlerinden biri olan Puşkin’in, Kars’ı çok sevdiğini biliyor muydunuz? 19. yy’da Osmanlı - Rus savaşı sırasında Moskova’dan Erzurum'a yolculuk yapan Puşkin, bu güzergahtaki Kars’a da gelmiş. Hatta Mazlum Ağa Hamamı'nda yıkanmış. Kars’ı kurcaladıkça müthiş bir tarih, büyüleyici hikayeler, duygu, tarih hepsini bir arada yaşıyorum. Bu yüzden mutlaka gidip görmenizi öneriyorum.

Son bonus

Peki ya Cemal Süreya’nın da Paris’te yaşarken, Kars’ı hiç görmemiş olmasına rağmen, Kars’a şiir yazdığını biliyor musunuz?
KARS Öyle güzel ki ölürüm artık Beyaz uykusuz uzakta Kars çocukların da Kars’ı Ölüleri yağan karda Donmuş gözlerimin arası. Sen küçüğüm sımsıcak Ne derler ona -bu kızakta Boyuna türküler yakıyorsun ya Sanki her türküden sonra Hohlasan gök buğulanacak. Anla ki her durakta Yok sınırları aşkın O iyi yüzlü Tanrı Beklesin dursun bizi Kurduğumuz rahat tuzakta Nasıl olsa yine bir gün Döneriz bu yollardan geri Senin bir elinde bir mendil Diğerinde kuş sesleri... CEMAL SÜREYA

Yazıda kullandığım fotoğraflardan bazıları www.kulturportali.gov.tr sayfasından alınmıştır.

Bu yazıyı kargala!
0 Yorum