Kitap & Edebiyat Aile & Çocuk

DOĞAR DOĞMAZ KİTAP MI?


Gamze Erdem Özcan 11 Mart 17:37

Bebeklik ve çocukluk dönemi hayatımızın kısa bir dönemini kapsar. Bu kısa dönem aynı zamanda en köklü alışkanlıkları edindiğimiz dönemdir. Çocukların; zihinsel, duygusal, sosyal, bedensel gelişiminin %70’i 0-6 yaş arasında tamamlanmaktadır. Bu süre içinde en hızlı gelişme ilk 2 yılda gerçekleşir. Doğumda çeşitli reflekslerle kendini ifade eden bebeğimiz zamanla yürüyüp koşar; seslerle ve sözcüklerle kendini ifade etmeye başlar. Beslenmesi, uykusu, bakımı, koşulsuz sevgisi kadar sorumlu olduğumuz başka bir alan da beyin gelişimini desteklemektir.

Son 20 yılda yapılan kapsamlı bilimsel araştırmalar bizlere bebek beyninin anne rahminde hamileliğin ilk yarısı sonunda; 4,5 aylarda artık sinaptik bağlantı yapmaya -yani ilk öğrenmelere- başladığını söylemektedir. Yani aşağı yukarı doğar doğmaz bebeğimize bir öğretim çabası içinde mi olmalıyız? Tam olarak öyle olmasa da bebeğimize dış dünyayı algılama ve ifade etmede çeşitli beceriler kazandırabiliriz. Doğumdan itibaren beş duyusu ile asla bir yetişkinin yetişemeyeceği bir hızla bir kayıt makinesi olan bebeğimize; bol uyaranlı bir süreç hazırlayacağız. Onu en erken döneminde, erken dönem kart ve kitaplarıyla tanıştıracağız.

Çok erken değil mi?

Kitaplar yoluyla çocuklar, duygusal, bilişsel ve sosyal gelişimleri için dünyaya pencereler açmaya başlar. Bebeklik döneminden itibaren kitaplarla haşır neşir olan çocuk gelişimine büyük ölçüde katkı sağlar. Ebeveynler, doğumdan itibaren bebeğe sundukları uyaranların çeşitliliği ve zenginliği ile bebeklerinin zihinsel gelişimine katkı sağlar. Yeni deneyimler ve beceriler kazandırırlar. Bu yüzden bebekler için tasarlanmış kitaplar ve kartlar için erken değildir; hatta bebeğimizle sohbet etmek ona vakit ayırabilmek için bir aracıdır.

Bebekler için kitap seçimi

Bebeğimiz 0-6 ay arasında gelişmemiş bir görme duyusuna sahip olduğu için bu dönemde zıt kontrastlı siyah, beyaz ve kırmızı gerçek olmayan grafik çizimlerle gelişimine katkı sağlayan kartlardan faydalanırız. Yine takip eden dönemde biraz daha belirgin renklerin içine girdiği kartlarla ilgili konuşuruz. Önüne dizip ellemesine tutmaya çalışmasına fırsat veririz. Aktif olarak ağzı ve elleriyle dünyayı tanımaya çalışan bebeğimizi farklı sesler çıkarabilen bez kitaplarla tanıştırırız. Çıngıraklı banyo kitapları ya da diş kaşıyıcılı kalın karton kitaplar da bir bebek için epey işlevseldir.

Farklı dokularda dokundukça farklı sesler çıkaran hışırtılı bez kitaplar bir çok duyuya hitap eder. Bunun yanında ön tarafı dokulu arka tarafı resimli piyasa da flash kart olarak bulunan ay ay hazırlanmış kartlar da iyi bir materyaldir.

0-3 yaş arası dönemde bol ve büyük resimli, dikkat çekici resimleri olan, dokunma duyusuna hitap eden, az ve kısa yazılı kitaplar tercih edilmelidir. Bu dönemde çocuklar, resimleri işaret etmek, kedi, köpek gibi hayvan seslerini taklit etmekten keyif alırlar, konsantrasyon süreleri kısadır, bu nedenle kitap okuma süreleri kısa olmalıdır.

Bebeğini en iyi şekilde büyütmek her ebeveynin hayalidir. Amacımız erken yaşta çeşitli becerilerin yanında kitap sevgisi de kazandırmak. Bu yolla ömür boyu bilgi ve beceriye severek ulaşmayı sağlamak... Karşılanan temel ihtiyaçlar ve koşulsuz sevgiyi kitap sevgisiyle süslüyoruz. Unutmayalım ki gündelik hayatın içinde sakin ve duyarlı bir ebeveynin yol göstericiliği her şeyin anahtarı.

Bu yazıyı kargala!
0 Yorum