Sağlık

Ertesi Gün Hapları ve Doğru Kullanımı


Konuk Yazar 16 Şubat 17:41

Eczanede en çok soru aldığımız konulardan biri ertesi gün hapları ve doğru kullanımı. Çok hassas bir konu çünkü doğru kullanılmazsa sonunda istenmeyen bir gebeliğe yol açabilir. Eczaneler, bu konuda danışmanlık almak için En doğru adrestir ve en doğru bilgiye ulaşırsınız.

Bir kişi korunmasız bir cinsel ilişki yaşadıktan sonra eczaneye gelip eczacının danışmanlığında ilacı alıp kullanabilir. Ulipristal asetat ve levonogestrel olmak üzere iki farklı türdedir. Bu iki farklı türün değişik özellikleri ve yan etkileri vardır. Şu hiçbir zaman unutulmamalıdır ki ertesi gün hapları bir doğum kontrol yöntemi değildir. Kullanımı ayda bir ile sınırlı tutmak gerekir. Yılda ise 3-4 adeti aşmamalıyız. Eğer ki aşan bir kullanım varsa düzenli bir doğum kontrol yöntemine geçilmelidir. Doğum kontrol hapları, etkisini ilişki sonrasındaki yumurtlamayı ertelemek şeklinde gösterir. LH hormonu seviyesini düşürecektir. Böylece yumurtada çatlama oluşmaz. Bu iki ilacın en başta birbirlerinden fiyat farklılıkları vardır. Ayrıca koruma süreleri de farklılık göstermektedir.

İki farklı etken madde

Levonogestrel, 72 saate kadar koruma sağlarken ulipristal asetat 120 saate kadar koruma sağlamaktadır. Levonogestrel LH hormonunun pik yaptığı dönemde etkisizken ulipristal en doğurgan günler olarak bilinen pik zamanlarında dahi yüksek koruyuculuktadır. Koruma saati çok önemli bir ayrımdır. Çünkü spermin kadın vücudunda 5 gün boyunca canlı bir şekilde kaldığını biliyoruz. Bu durumda gebeliğin engellenmesi açısından 120 saat etki, çok daha iyi bir seçenektir. Bir kadın ilişkiden sonra beş güne kadar gebe kalma ihtimali yaşar. Gene de bu süreler biz de bir esneklik yaratmamalı. Yani "siz 120 saat sonra aldığınızda da bu ilaç %100 etkin olur" gibi bir durum yok. Hatta siz ne kadar erken alırsanız ilacı o kadar etki oranı yüksektir. İlk 24 saat içinde alındığında koruyuculuğu en yüksektir.

Ertesi gün haplarının kısır bırakma ya da düşük yaptırma gibi etkileri kesinlikle yoktur. Zaten maksimum beş gün içindeki hamileliği engellerler. Bunun sonrasında üretkenlik büyük bir hızla eskiye döner. Ayrıca siz eğer döllenme olduktan sonra ertesi gün hapı kullanıyorsanız bu düşüğe sebebiyet vermez; etkisizdir.

Doğum kontrol yöntemi değildir

Tabii ki en uygun doğum kontrol yöntemlerinin başında rahim içi araçlar ve günlük alınan oral kontraseptif ilaçlar gelmektedir. Her ikisi de gayet güvenli yöntemlerdir. Eğer oral kontraseptif kullanırken üç gün art arda almayı unutursak en az bir hafta boyunca ek bir yöntem ile korunmalıyız. Bu süreçte ilişkiye girildiyse ertesi gün hapı muhakkak alınmalıdır ya da bir bariyer yöntemi tercih edilebilir. Kullandığımız rahim içi aracında kayma olduysa acil olarak bu ilaçlara başvurulur.

Özellikle levonogestrel tercih eden hastalara kilo ile bu ilacın etkinliğinin azaldığı bilgisi verilmelidir. Yani özellikle yüksek kilolu hastalarda kullanımı etkin değildir. Bu ilaçlar hormon ilaçlarıdır ve normale göre çok yüksek dozlarda hormon içeriğine sahiptirler. Fakat kanser yaptığına dair bir kanıt ya da kesin bilgi yoktur.

Emziren anneler dikkat!

Yan etkilerine gelelim. Çok ciddi yan etkileri olmamakla beraber bazı hastalarda baş ağrısı, bulantı, kusma, karın ağrısı, ilk adet döngüsünde düzensizlik görülmüştür. Adetiniz, beklediğiniz tarihten önce veya daha geç olabilir. Eğer bir gecikme varsa muhakkak gebelik testi ile hamile olup olmadığınızdan emin olmalısınız. Bu haplar 18 yaşından küçük kişilerde de kullanılabilir.

Minik bir bebeğiniz varsa ve emzirme dönemindeyseniz bu hapları kullandığınızda dikkatli olmalısınız. Levonogestrel için en az 8 saat emzirilmemesi gerekir. Eğer ulipristal asetat almış iseniz 1 hafta boyunca emzirmemeye özen göstermeliyiz.

Bu yazıyı kargala!
0 Yorum