Kripto

İki Pizzadan Zirveye Bitcoin Tarihi ve Devrimi


Uğur İşçeviren 3 Kasım 14:55
Sene 2008. Amerika mortgage kriziyle patlak veren darboğaz ile boğuşuyor. Üstelik sadece Amerika değil, Avrupa da bu gayrimenkul krizinden nasibini almış. O senenin Ağustos ayında, kim olduğu hala bilinmeyen Satoshi Nakamoto isimli bir kişi bitcoin.org alan adını alıyor. Henüz bunun devrimin başlangıcı olduğunu bilen kimse yok. Nakatomo, kimilerine göre bu kod adını kullanan bir grup, kimilerine göre gizemli bir insan. Esasen isim Japonca olsa da blok zinciri veritabanını kullanırken yazdığı kodların kusursuz İngilizce barındırması sebebiyle Amerikalı bir yazılımcı olduğunu düşünenler çoğunlukta. En yoğun iddia da Elon Musk.
Çevrimiçi ödemelerin bir finansal kurumdan geçmeden, doğrudan bir taraftan diğerine gönderilmesine izin veren elektronik nakitin tamamen eşler arası bir versiyonunu barındıran bir sistem. Satoshi Nakatomo

Alt kültürün doğuşu

Kısa bir bekleyiş ve 2009 yılının Ocak ayında ilk Bitcoin bloğu çıkıyor. Nakatomo, erken dönem Bitcoin kullanıcısı Hall Finley'e 10 adet Bitcoin gönderiyor. Böylece bir alt kültür doğuyor. Daha doğrusu paranın sahiplerine karşı merkezi olmayan bir para dağıtım sistemi ile karşı kültür doğuyor.   22 Mayıs 2010'da Laszlo Hanyecz, forumda belirttiği üzere 10.000 Bitcoin karşılığında 2 pizza satın alarak tarihe geçiyor. Nitekim bu Bitcoin'i gerçek bir alışverişe sokan ilk ticari işlem. O zaman için yaklaşık 8 $. Şu andaki karşılığı tam 600 milyon $. Yani dünyanın en pahalı pizzası!..
Bitcoin durmuyor. Aynı yılın Temmuz ayında 0.08 $'a kadar yükseliyor. Bu sırada ilk kripto borsası Bitcoin Market açılıyor. Yaklaşık 10.000 işlem alıyor ve "Bitcoin'in Yükselişi" isimli belgesel ile ilgi tavana vuruyor. Bitcoin artık şaka değil. En azından öyle sananlar için... Karşı kültür yükseliyor. Şubat 2015'te 262 $ olan Bitcoin, 2 yılda tam 40 kat değer kazanıyor: 10.000 $! Yani Bitcoin sadece kendisi adına değil, kripto ve blok zincir veritabanı girişimlerinin de yıldızlaşmasına vesile. Karşı kültür, artık alt kültür değil; ana akım.

Artık alternatif değil paranın yeni hali

Yıl 2018... Tabii medyanın ve sermayenin bu kadar ilgisini çekince işler değişiyor. Gün be gün eriyen Bitcoin, 3200 $ seviyesine düşüyor ve herkesin aklına şu soru geliyor: Bitcoin balon mu? Blok zincirler bahsedildiği gibi devrimsel değil mi? En kötüsü de bu iş dolandırıcılık metodu mu? 2019 dalgalı geçiyor. 10.000 $'ı tekrar gören Bitcoin 7000 $'a düşünce hayranları ve medyayı şüpheye düşürmeye devam ediyor. Zira merkeziyetsiz olması itibari ile karaparanın döndüğü her yerde bir aklama aracı. Yani gayrimeşruda da popüler.

Pandemi, pandemi, yine pandemi!

Takvim yaprakları 2020'yi gösteriyor ve sonra bambaşka bir şey oluyor: Pandemi! Korona ile tüm dünya belirsizliğe sürüklenirken piyasalar da eşlik ediyor. Borsalar, ülkeler, şirketler zarar/iflas açıklarken Bitcoin (ve blok zinciri veritabanı, kripto paraları içeren her meta) popülerleşiyor. İnsanlar çöken piyasaların yerine yeni yatırım aracı arayışına girdikçe kripto dünyası keşfediliyor. Pandemi ile evde kalan insanlar, daha çok araştırmaya vakit buldukça kriptolar yükseliyor. Yani Covid, insanları Bitcoin'e teşvik ediyor. Peki hikaye bitti mi? Henüz değil... 2021 yılında Bitcoin 60.000 $ sınırını geçti. Dramatik düşüşler de yaşandı. 30.000 $ seviyesine inen Bitcoin amansız yükselişini hala bitirmedi. Uzmanlara göre artık 100.000 $ uzak değil. Hele ki El Salvador'un Haziran ayında Bitcoin'i resmi para olarak ilan etmesi sonrası işin nereye gideceği meçhul. 2022'nin sonuna kadar 5 ülkenin daha bu trene katılması öngörülüyor. Ekonomisi dağılan ülkeler için ilginç bir alternatif. Ülkemiz ise en çok işlem yapan 4. dünya ülkesi. Avrupa'da ise birinciyiz. Sonunda Avrupalıları geçtiğimiz bir meta Bitcoin. Bitcoin yolculuğu nereye gider bilinmez. Ama şu bir gerçek ki geleneksel finans dünyası ya yıkılacak ya da buna ayak uyduracak. Çünkü insanların varlıkları gönderme, alma ve depolama şekli kalıcı olarak değişti. Merkezi olan bütün sistemler tehlikede. Buna para da dahil; veri de!
Bu yazıyı kargala!
0 Yorum